تصویر کامل امروز
اگر بخواهیم یک جمعبندی از اتفاقات امروز (یکشنبه ۲۰ اردیبهشت) داشته باشیم، باید به دو صحنه متفاوت اما به هم پیوسته نگاه کنیم.
در بازار ارز، قیمت دلار روی ۱۷۷ هزار تومان تثبیت شده است. عرضه و تقاضا به تعادل شکنندهای رسیدهاند و معاملهگران در فاز رصدی قرار گرفتهاند. کوچکترین خبر سیاسی میتواند سمتوسوی قیمت را در یک لحظه تغییر دهد.
در بازار طلا و سکه اما ماجرا کمی متفاوت است. فلز زرد صبح رشد کرد، اما عصر عقبنشینی داشت. کاهش تقاضا و احتیاط خریداران، نفس بازار را گرفته است. قیمت طلا در نهایت به محدوده پایان هفته گذشته برگشت و حتی کارشناسان معتقدند افزایش احتمالی دلار هم بدون حضور تقاضای قوی، نمیتواند طلا را بالا ببرد.
نقطه اشتراک دو بازار
همه فعالان اقتصادی روی یک حرف توافق دارند: مهمترین متغیر این روزها، سیاست است، نه اقتصاد.
بازار ارز و طلا هر دو منتظرند ببینند پاسخ ایران به پیشنهادات آمریکا چیست. تا آن لحظه، هیچکس جرات ورود سنگین به معاملات را ندارد.
یک معاملهگر قدیمی به ما گفت:
«الان همه مثل یک شطرنجباز حرفهای منتظر حرکت حریف هستند. کسی دست به مهره نمیزند مگر اینکه ببیند طرف مقابل چه میکند.»
سبک جدید حرکت؛ پلهپله، نه جهشی
یکی از جالبترین یافتههای امروز، تغییر سبک نوسانگیری در بازارهاست.
دلار دیگر جهشهای ناگهانی ندارد. به گفته کارشناسان، به جای آن، بازار ارز به صورت پلهای و با نوسانهای محدود اما پیدرپی مسیر خود را مشخص میکند.
طلا و سکه هم بدون تقاضای واقعی و قدرتمند، توان جهش ندارد. حتی اگر دلار هم بالا برود، سرعت رشد طلا محدود خواهد بود.
یک تحلیلگر اقتصادی در این باره توضیح میدهد:
«ترس از خرید در سقف و انتظار برای قیمت اونس جهانی، معاملهگران طلا را محتاط کرده. نتیجه شده یک بازار کمرمق و بدون هیجان.»
چرا این تعادل شکننده است؟
مهمترین ویژگی وضعیت فعلی این است که تعادل بازار، ریشه در اخبار منفی یا مثبت ندارد، بلکه ریشه در «نبود خبر» است.
یعنی معاملهگران نه خوشبین هستند نه بدبین؛ فقط «معلق» هستند. همین مسئله تعادل را شکننده میکند، چون به محض رسیدن هر سیگنالی، تمام این سکوت از بین میرود.
سه سناریو محتمل برای روزهای پیشرو
کارشناسان اقتصادی سه مسیر مختلف را برای بازارهای ارز و طلا در روزهای آینده پیشبینی میکنند:
سناریو اول: خبر مثبت سیاسی
اگر مذاکرات پیشرفت کند و اخبار خوشایندی از سوی مقامات ایرانی و آمریکایی مخابره شود، انتظار میرود قیمت دلار کاهش نسبی پیدا کند. در این شرایط، طلا و سکه با ریزش شدیدتری مواجه خواهند شد، زیرا حباب قیمتی موجود در بازار فلز زرد بیشتر از بازار ارز است و با کاهش تنش، سریعتر تخلیه میشود.
سناریو دوم: خبر منفی سیاسی
در صورت توقف مذاکرات یا تشدید تنشهای سیاسی، پیشبینی میشود دلار مسیر صعودی پلهای اما پیوسته را در پیش بگیرد. طلا و سکه نیز همزمان با دلار بالا خواهند رفت، اما این بار افزایش تقاضای امنپناهی (خرید طلا برای حفظ ارزش سرمایه در شرایط بحرانی) میتواند سرعت رشد فلز زرد را حتی از دلار هم بیشتر کند.
سناریو سوم: ادامه شرایط فعلی
اگر چند روز آینده خبر خاص و تعیینکنندهای از راه نرسد، انتظار میرود دلار در کریدور فعلی خود با نوسانات محدود به حرکت خود ادامه دهد. طلا و سکه در این سناریو احتمالاً روندی کاهنده و کاهش تدریجی را تجربه خواهند کرد، چون بازار بدون محرک تازه، به مرور تقاضای خود را از دست میدهد.
توصیه کارشناسان؛ صبر، صبر، صبر
در شرایط فعلی، تقریباً همه کارشناسان اقتصادی یک توصیه دارند: تا روشن شدن مسیر سیاسی، دست نگه دارید.
نه عجله برای خرید، نه شتاب برای فروش. بازار در وضعیتی نیست که بتوان پیشبینی دقیق و مطمئنی از آن داشت. یک خبر کوچک میتواند تمام معادلات را تغییر دهد.
یک فعال بازار در پایان به ما گفت:
«فعلاً بهترین کار این است که پولتان را در حساب نگه دارید و تلویزیون را روشن. هر لحظه ممکن است یک مصاحبه یا یک بیانیه، قیمت دلار و طلا را جا به جا کند.»